مراقبت از کمپرسور در شروع فصل زمستان یا سرما
با نزدیک شدن به فصل زمستان و کاهش دمای محیط، تجهیزات صنعتی بیش از هر زمان دیگری در معرض آسیب قرار میگیرند. کمپرسورهای هوا به دلیل وابستگی مستقیم عملکرد آنها به دما، رطوبت و کیفیت روغن، از جمله تجهیزاتی هستند که در شروع فصل سرما نیازمند توجه ویژه میباشند. کاهش دما میتواند باعث افزایش غلظت روغن، یخزدگی رطوبت موجود در سیستم و اختلال در عملکرد قطعات حیاتی شود.
اگر مراقبت و آمادهسازی کمپرسور پیش از شروع زمستان بهدرستی انجام نشود، خرابیهای پرهزینه، توقف خطوط تولید و کاهش عمر مفید دستگاه اجتنابناپذیر خواهد بود. از این رو، آشنایی با اصول نگهداری کمپرسور در فصل سرما نقش مهمی در حفظ بهرهوری و ایمنی سیستمهای هوای فشرده ایفا میکند.
چرا کمپرسور هوا در سرما آسیب میبیند؟
کمپرسورهای هوا برای کار در بازه دمایی مشخصی طراحی شدهاند و معمولاً بهترین عملکرد آنها در دمای ۱۰ تا ۳۰ درجه سانتیگراد است. با کاهش دما، ویسکوزیته روغن افزایش پیدا میکند و گردش مناسب آن در سیستم با مشکل مواجه میشود. این موضوع باعث میشود هنگام راهاندازی اولیه، فشار زیادی به الکتروموتور و اجزای مکانیکی وارد شود. همچنین رطوبت موجود در هوا و روغن در دماهای پایین به یخ تبدیل شده و موجب انسداد مسیرها، ترکخوردگی لولهها و خوردگی قطعات داخلی میگردد.
اهمیت آمادهسازی کمپرسور پیش از زمستان
آمادهسازی کمپرسور پیش از شروع فصل سرما، یک اقدام پیشگیرانه بسیار مهم است. این کار نهتنها از خرابیهای ناگهانی جلوگیری میکند، بلکه باعث کاهش هزینههای تعمیرات، افزایش طول عمر دستگاه و حفظ راندمان سیستم هوای فشرده میشود. بسیاری از مشکلاتی که در زمستان برای کمپرسورها رخ میدهد، با یک برنامه ساده بازدید و سرویس قابل پیشگیری هستند.
-ایجاد شرایط محیطی مناسب
یکی از مهمترین اقدامات برای نگهداری کمپرسور در زمستان، فراهم کردن محیطی با دمای کنترلشده است. توصیه میشود کمپرسور و درایر در یک اتاق مجزا با دمای بالاتر از ۱۰ درجه سانتیگراد نصب شوند. استفاده از عایق حرارتی مناسب و در صورت نیاز، تجهیزات گرمایشی، میتواند از یخزدگی و افت عملکرد دستگاه جلوگیری کند.

-بررسی و تخلیه منظم رطوبت سیستم
در فصل سرما، رطوبت موجود در هوای فشرده یکی از اصلیترین عوامل خرابی محسوب میشود. شیرهای برقی تخلیه آب باید بهصورت منظم بررسی شوند تا از عملکرد صحیح آنها اطمینان حاصل گردد. عدم تخلیه بهموقع آب میتواند منجر به یخزدگی مخزن، لولهها و تجهیزات پاییندست شود.
-تنظیم صحیح عملکرد کمپرسور
در کمپرسورهای اسکرو، تنظیمات PLC نقش مهمی در جلوگیری از آسیبهای ناشی از سرما دارد. بهتر است تنظیمات بهگونهای باشد که کمپرسور در دمای زیر ۱۰ درجه سانتیگراد بدون بار (Unload) کار کند و پس از رسیدن به دمای مناسب، وارد حالت بارگیری شود. این کار از وارد شدن فشار ناگهانی به سیستم جلوگیری میکند.
-تعویض و بررسی روغن کمپرسور
روغن کمپرسور در فصل زمستان اهمیت دوچندانی پیدا میکند. اگر روغن کهنه یا بیکیفیت باشد، احتمال جذب آب و تشکیل ذرات یخ افزایش مییابد. تعویض روغن پیش از شروع سرما و استفاده از روغن مناسب فصل سرد، نقش مؤثری در جلوگیری از زنگزدگی و خرابی قطعات داخلی دارد.
-اطمینان از عملکرد صحیح درایر
درایر وظیفه حذف رطوبت از هوای فشرده را بر عهده دارد. در دماهای پایین، اگر درایر بهدرستی کار نکند، رطوبت به سیستم منتقل شده و باعث یخزدگی و خوردگی تجهیزات میشود. بررسی منظم درایر و اطمینان از عملکرد صحیح آن، یکی از کلیدیترین اقدامات در زمستان است.
-بازدید قطعات جانبی
شلنگها، تسمهها، اتصالات و لولههای انتقال هوا باید پیش از شروع فصل سرد بهدقت بازدید شوند. سرمای هوا میتواند باعث خشکشدن، ترکخوردگی یا شلشدن این قطعات شود. تعویض بهموقع قطعات فرسوده از بروز خرابیهای بزرگتر جلوگیری میکند.

-مستندسازی و آموزش اپراتورها
داشتن برنامه بازدید دورهای و دفترچه ثبت تعمیرات کمک میکند تا اپراتورها از وضعیت دستگاه و اقدامات انجامشده آگاه باشند. همچنین آموزش صحیح کاربران در خصوص نحوه راهاندازی و نگهداری کمپرسور در زمستان، نقش مهمی در کاهش خطاهای انسانی دارد.
سخن آخر
فصل زمستان اگرچه ممکن است در سالهای اخیر سرمای شدیدی نداشته باشد، اما همچنان تهدیدی جدی برای کمپرسورهای هوا محسوب میشود. با انجام سرویسهای پیشگیرانه، ایجاد شرایط محیطی مناسب و توجه به جزئیات نگهداری، میتوان از بسیاری از خرابیها جلوگیری کرد و عملکرد پایدار سیستم را تضمین نمود. در صورتی که برای آمادهسازی کمپرسور خود در فصل سرما نیاز به راهنمایی تخصصی دارید، میتوانید برای دریافت مشاوره با پشتیبانی فرافن هوا در ارتباط باشید.
سوالات متداول
1. آیا میتوان کمپرسور را در فضای باز در زمستان استفاده کرد؟
توصیه نمیشود. کمپرسور باید در محیطی با دمای بالای ۱۰ درجه سانتیگراد و دور از سرما و رطوبت نگهداری شود.
2. بهترین زمان تعویض روغن کمپرسور چه زمانی است؟
بهتر است پیش از شروع فصل سرما روغن کمپرسور تعویض شود تا از یخزدگی و افت عملکرد جلوگیری گردد.
3. اگر درایر درست کار نکند چه مشکلی ایجاد میشود؟
عدم عملکرد صحیح درایر باعث ورود رطوبت به سیستم، یخزدگی لولهها و آسیب به تجهیزات پاییندست میشود.